طراحی سایت چیست؟
طراحی سایت یا وب دیزاین Web-Design به مراحل طراحی و ساخت یک پایگاه اینترنتی جهت اطلاعرسانی، شناسایی کمپانی و ارائه محصولات آن گفته میشود. طراحی وب سایت یک پروسه است که از لایهسازی صفحات وب، فرآوری محتوا، طراحی گرافیکی و رعایت اصول سئو ساختن شده است. قبل از بررسی مراحل طراحی وب سایت، به مختصری از تاریخچه طراحی آن میپردازیم.
تاریخ چه طراحی سایت
تیم برنرزلی، مخترع وب، با راهاندازی اولین وب سایت در سال۱۹۹۱، نام خود را به عنوان نخستین سازنده وب در تاریخ به ثبت رساند. درنخستین وب سایت، از ابرمتن و پیوستگی برای ارسال ایمیل (پست الکترونیک) استفاده شده بود. در این سایت ساده متنی هیچگونه گرافیک، تصویر و حتی رنگبندی به پیشه نرفته و هنوز هم در دسترس است.
مرحله های طراحی وب سایت چیست؟
همانطور که بیان شد، طراحی وب سایت به معنی طراحی، ساخت و راهاندازی یک وبسایت یا بهینهسازی یک سایت باستانی در بستر اینترنت است. Web Design(وب دیزاین) شامل 4 مرحله اصلی است که در پیوستگی هرکدام را شرح میدهیم.
مرحله 1: طراحی وایر فریم
ابتدا با توجه به گونه سایت و احتیاج مشتری، یک نمای کلی از سایت طراحی میکنیم. این نما دربرگیرنده یک نقشه کلی از صفحات سایت و تعیین جایگاه و چیدمان المانها و عناصر گوناگون است. این مرحله از طراحی تارنما «طراحی وایرفریم» نام دارد.
مرحله2: طراحی گرافیک سایت
پس از مشخص شدن محل قرارگیری عناصر سایت، باید سایت را طراحی کنیم. در این مرحله با توجه به نوع کسبوکار اینترنتی و با به کارگیری نرمافزارهای ویژه رنگبندی و گرافیک سایت طراحی میشود.
مرحله3: کدنویسی یا برنامهنویسی
باتوجه به سایت طراحی شده و دربایستن مشتری، در این مرحله میتوان از روشهای مختلفی برای مدیریت سایت بهرهگیری کرد. سیستمهای مدیریت محتوا مانند وردپرس و یا طراحی یک فریم ورک اختصاصی برنامهنویسی. تصمیمگیری در این دسته براساس هزینهها و بیچارگی مشتری صورت میگیرد.
مرحله4: راهاندازی سایت
پس از انجام 3 مرحله قبل، به راهاندازی سایت در بستر جهانی اینترنت میپردازیم. در این مرحله پس از جاسازی یک «هاست» و «نام پهنه مناسب»، سایت را پیکربندی کرده و در دسترس عموم قرار میدهیم.
وظایف طراح سایت
وظایف یک طراح سایت به این پیوستگی دارد که مسئولیت طراحی و ساخت کدام تقدیر سایت را بر دوش دارد. برای راهاندازی یک سایت حرفهای، به دو تیم یا دو شخص احتیاج است. یک تیم برای طراحی شکل و ظاهر سایت و یک تیم برای طراحی کدهای سرور و کدهایی که برای کاربران قابل رویت نیستند.
برای طراحی سایت از کجا باید آغاز کنیم؟
مهمترین عامل در تبدیل شدن به یک طراح سایت حرفهای، فراگیری مفاهیم اولیه و سپس کسب تجربه است. بهترین مرجع در زمینه یادگیری طراحی وب، میتواند آموزشهای پروژه محور در مقوله طراحی وب سایت باشد. با سپریدن پروژههای گوناگون حین آموزش، میتوانید تجربه اولیه در مقوله توسعه و آنلاین کردن یک سایت را بهدست آورید. در ادامه بهصورت مرحله به مرحله توضیح میدهیم که برای تبدیل شدن به یک طراح سایت حرفهای چه مراحلی را باید طی کنید.
گام اول: فراگیری زبان HTML
HTML مخفف عبارت Hyper Text Markup Language است، که در فارسی به آن «زبان نشانهگذاری ابرمتن» میگویند. از زبان HTML برای برپایی بدنه اصلی و ساختار کلی صفحات وب استفاده میشود. این زبان با تگ (دستهبندی و برچسبگذاریدر ارائه مطالب سایت) کار میکند و این تگها هستند که مشخص میکنند در صفحه وب از چه عناصری کاربرد شده است.
گام بعدی: فراگیری زبان CSS
دومین قدم برای کسی که منظور دارد به طراحی وبسایت بپردازد، به کارگیری زبان (CSS Cascading Style Sheets). این زبان بهمنظور زیباسازی و فرمدهی به صفحات وب، کاربرد دارد. به کمک CSS میتوانید خصوصیاتی همچون رنگ، فونت، ابعاد، سایز، روش چیدمان عناصر و… را در صفحه وب تعیین کنید.
گام سوم: فراگیری زبان جاوا اسکریپت
با چیرگی به زبانهای HTML و CSS، قادر به طراحی صفحات وب ایستا (Static) خواهید بود. اما امروزه کاربران اغلب از سایتهای تعاملی و فعال پیشباز میکنند. جاوا اسکریپت، از محبوبترین زبانهای برنامهنویسی برای فعال کردن سایت بهشمار میرود که از شیوههای گوناگون برنامه نویسی حمایت میکند. از این زبان میتوان برای برنامه نویسی سمت سرور (Server Side)، اپلیکیشنهای موبایل، بازی و اپلیکیشنهای دسکتاپ استفاده کرد.
گام چهارم: فراگیری یک زبان برنامهنویسی سمت سرور مانند PHP
برنامه نویسان وب به دو قسمت تقسیم بخش میشوند:
برنامهنویسان سمت کاربر(Client-side): به طراحی ظاهر سایت میپردازند
برنامهنویسان سمت سرور(Server-side): به پیادهسازی کَرویز سایت میپردازند
برای داشتن سایتی مفید و سودمند، صرف داشتن طراحی زیبا کافی نیست، سایتها علاوهبر فرم و زیبایی، نیازمند محتوای صحیح و کارآمد هم هستند. سایتها باید بهنحوی طراحی شوند که نیازهای کاربران را بهدرستی اجرا کنند.
در پروژههای بزرگ تحت وب به کارگیری یک زبان سمت سرور بایسته است. اهمیت استفاده از یک زبان برنامهنویسی زمانی بهخوبی مشخص میشود که میخواهیم میان کاربر، پایگاه دیتا و سرور وابستگی برقرار کنیم. با فراگیری php میتوانید اسکریپتهایی برای گرفتن اطلاعات از کاربران بنویسید و پس از پردازش این اطلاعات، آنها را به کاربر برگردانید.
انواع مختلف طراحی سایت
در تقدیر قبل با مفهوم Frontend (فرانتاند) و Backend (بکاند) سایت آشنا شدیم. الان به رسیدگی انواع طراحی وب سایت میپردازیم.
سایتها به دو تقسیم کلی ایستاتیک (Static Website) و دینامیک (Dynamic Website) دسته میشوند.
در سایتهای ایستاتیک یا ایستا: فقط سرنوشت فرانتاند سپریدن میشود، یعنی مطالب و درونمایه سایت تنها یک بار جمعآوری شده و هرکدام از صفحات سایت، جداگانه طراحی و بارگذاری میشوند. در این سایتها هرگونه تغییر باید بدست طراح و خبره سایت اتمام شود. از این مدل معمولا برای طراحی وب سایتهای معرفی (که لغایت مدتها محتوای آن تغییر نمیکند) استفاده میشود.
سایت دینامیک یا پویا: در طراحی این سایتها هر دو دسته فرانتاند و بکاند برنامهنویسی میشوند. سایتهای پویا احتیاج به تغییر مداوم محتوا دارند و باتوجه به استعمال سایت، طراحی شده و گسترش پیدا میکنند. در سایتهای داینامیک برنامهنویس بکاند، وظیفه پویاسازی وبسایت را بر عهده دارد و باید اسکریپتی را طراحی کند که سایت بهطور کامل پرکار باشد.
اما آنچه در ادامه به آن میپردازیم، بررسی این جستار است که بهطور کلی « طراحی وب به چه دردی میخورد و هدف از طراحی آن چه میتواند باشد؟»
در دنیای امروز نزدیک برای هر هدف، یک سایت طراحی میشود لغایت بهعنوان پایگاه اطلاعرسانی، فروش و… مورد استفاده پیمان گیرد. موفقترین این سایتها آنهایی هستند که اصول طراحی و بهینهسازی سایت را بهدرستی رعایت کردهاند تا محتوا را به مخاطبان خویش نمایش دهند. طراحی و ساخت یک وبسایت کارآمد و موفق، این امکان را فراهم میکند که در کمترین زمان، جدیدترین محصولات بههمراه مشخصات کامل آن، در برگزیدن مخاطبان قرار گیرد، این موضوع، رشد مشتریان و افزایش سود کار و جنبش اقتصادی را بهدنبال خواهد داشت.